Meldcode huiselijk geweld en kindermishandeling

Wat is de Meldcode?

Een wettelijk 5-stappenplan dat ieder vermoeden van huiselijk geweld of kindermishandeling in kaart brengt en tot actie verplicht. *Bron: Rijksoverheid*

Waarom bestaat de Meldcode?

Om kinderen én volwassenen sneller veiligheid te bieden door vroeg signaleren, overleg en zo nodig melden. *Bron: augeo.nl*

Voor wie is de Meldcode verplicht?

Alle beroepskrachten in zorg, onderwijs, kinderopvang, welzijn, justitie en sport die beroepsmatig met mensen werken. *Bron: augeo.nl*

Welke wet regelt de Meldcode?

De Wet Verplichte Meldcode Huiselijk Geweld en Kindermishandeling (2013, laatste wijziging 2024). *Bron: Inspectie Justitie en Veiligheid*

Wat valt onder huiselijk geweld?

Elke vorm van fysieke, psychische, seksuele of financieel geweld binnen huiselijke kring, inclusief eerwraak en ouderenmisbruik. *Bron: Huiselijk Geweld*

Wat is kindermishandeling?

Elke vorm van bedreiging of aantasting van de fysieke/psychische integriteit of ontwikkeling van een minderjarige door ouder/verzorger. *Bron: Connect*

Stap 1 van de Meldcode: wat doe je?

Signalen in kaart brengen: observeer, noteer feiten/indicaties, gebruik signalen- of kindcheck-lijst. *Bron: Huiselijk Geweld*

Voorbeelden van signalen van huiselijk geweld of kindermishandeling?

Blauwe plekken zonder verklaring, extreme angst, isolement, schoolverzuim, partner-controle, teruggetrokken gedrag. *Bron: augeo.nl*

Stap 2 van de Meldcode: wat doe je?

Overleg met collega/veiligheidsfunctionaris en raadpleeg zo nodig Veilig Thuis voor anoniem advies. *Bron: augeo.nl*

Waarom is collegaoverleg belangrijk?

Frisse blik, check eigen oordeel, samen wegen risico’s, borg dossier. *Bron: Huiselijk Geweld*

Stap 3 van de Meldcode: wat doe je?

Gesprek met betrokkene(n): deel zorgen, hoor hun kant, leg vervolg uit. Kind passend betrekken. *Bron: augeo.nl*

Gesprekstips bij vermoedens van huiselijk geweld/kindermishandeling?

Kies privéplek, concreet benoemen signalen, open vragen, luister actief, vat samen, geen beschuldigingen. *Bron: Nederlands Jeugdinstituut*

Stap 4 van de Meldcode: wat doe je?

Wegen van geweld: beoordeel aard, ernst, structurele herhaling met hulp van het afwegingskader en beroepsrichtlijn. *Bron: Nederlands Jeugdinstituut*

Wat is een afwegingskader?

Branchespecifieke checklist met besliscriteria of melden noodzakelijk is en/of zelf hulp bieden kan. *Bron: Nederlands Jeugdinstituut*

Stap 5 van de Meldcode: keuze?

Beslissen: (a) Melden bij Veilig Thuis en passende hulp organiseren – of – (b) Zelf/andere hulp bieden, dossier bijhouden. *Bron: augeo.nl*

Wanneer moet je altijd melden bij Veilig Thuis?

Levensgevaar, seksueel geweld, acute kindveiligheid, structureel geweld, professionele hulp geweigerd. *Bron: Rijksoverheid*

Wat doet Veilig Thuis?

Advies, melding registreren, veiligheidsonderzoek, coördineren hulp, zonodig AMHK of politie inschakelen. *Bron: Huiselijk Geweld*

Hoe meld je bij Veilig Thuis?

Bel 0800-2000 of digitaal meldformulier; verstrek feiten, afweging, al geboden hulp, plannen. *Bron: Rijksoverheid*

Moet je ouders eerst inlichten bij een melding?

Ja, tenzij veiligheid in gevaar komt of jeugdofficier/politie verbiedt; leg reden melding uit. *Bron: Huiselijk Geweld*

Hoe documenteer je een melding?

Objectief, datum/tijd, signalen, gesprekken, besluiten, advies Veilig Thuis, hulpafspraken; bewaren min. 15 jaar. *Bron: Inspectie Justitie en Veiligheid*

Wat als cliënt bezwaar maakt?

Professionele norm gaat vóór; meldcode is wettelijke plicht die beroepsgeheim doorbreekt bij ernstige vermoedens. *Bron: Rijksoverheid*

Beroepsgeheim vs meldcode?

Artikel 7:3 Wgbo & tuchtcolleges: melden mag/kan bij “conflict van plichten”; meldcode geeft wettelijke grond. *Bron: KNMG*

Mag je anonieme info delen?

Advies bij Veilig Thuis kan anoniem; echte melding is nooit anoniem maar gedeeld wordt mét grondslag. *Bron: Rijksoverheid*

Wat is de Kindcheck?

Verplichte check bij volwassen cliënt met zorgsignalen: zijn er kinderen betrokken en veilig? Uit te voeren in stap 1. *Bron: Huiselijk Geweld*

Wat is de Ouderencheck?

Vergelijkbare risicoscan voor 70+ cliënten; aandacht voor financieel en psychisch misbruik. *Bron: Huiselijk Geweld*

Rol van afdelings-Meldcode­functionaris?

Biedt deskundig overleg, bewaakt dossiervoering, monitort naleving en scholing team. *Bron: Inspectie Justitie en Veiligheid*

Welke signalenkaart gebruiken?

Sectorale signalenkaarten (bv. NJi, Augeo); bevatten fysieke, emotionele, verwaarlozings- en gedragsindicatoren. *Bron: augeo.nl*

Specifiek voor medici?

KNMG-meldcode 2024 met 3 aparte stappenplannen voor delen patiëntinfo en verzoeken politie/justitie. *Bron: KNMG*

Specifiek voor onderwijs?

Afwegingskader PO/VO: altijd melding + hulp bij ernstig geweld, herhaling of zorg dat kind niet veilig is. *Bron: Nederlands Jeugdinstituut*

Wat is de verbeterde meldcode (2019)?

Voegt afwegingskader toe, verscherpt stap 5 (melden én helpen) en verplicht herbeoordeling na 6 mnd. *Bron: Huiselijk Geweld*

Hoe vaak heroverwegen?

Minstens na elke stap 5-beslissing of bij nieuwe signalen; leg evaluatiedatum vast. *Bron: Huiselijk Geweld*

Wie kan je nog meer raadplegen?

Interne aandachtsfunctionaris, vertrouwensarts, gedragswetenschapper, huisarts, jeugd-/wijkteam. *Bron: Huiselijk Geweld*

Wat als collega niet handelt?

Escalatiemodel: aanspreken, leidinggevende, bestuur, beroepsinspectie; rapporteren in dossier. *Bron: Rijksoverheid*

Sancties bij niet-naleven?

Tuchtrecht, bestuurlijke boete (Inspectie SZW), civiel-/strafrechtelijke aansprakelijkheid bij schade. *Bron: Inspectie Justitie en Veiligheid*

Digitale bronnen?

Toolkit Meldcode Rijksoverheid, Augeo e-learning, NJi kennisdossier, KNMG-app. *Bron: Rijksoverheid, augeo.nl*

Wat is Veilig Samenwerken?

Regionaal samenwerkingsprotocol tussen partners (jeugdzorg, politie, Veilig Thuis) voor snellere casusregie. *Bron: Huiselijk Geweld*

Trainingseis personeel?

Werkgevers verplichten jaarlijkse scholing + toetsing meldcodecompetenties (Arbo-besluit art. 2.15 lid 1 c). *Bron: Inspectie Justitie en Veiligheid*

Hoe borg je kwaliteit?

Maak meldcode onderdeel van Kwaliteitscyclus (Plan-Do-Check-Act), audit dossiers, bespreek casuïstiek. *Bron: Inspectie Justitie en Veiligheid*

Rol van management?

Zorgt voor actuele meldcode, scholing, functionaris, toezicht op naleving en rapporteert in jaarverslag. *Bron: Inspectie Justitie en Veiligheid*

Belangrijkste tip voor professionals?

Twijfel? Niet alleen blijven lopen – overleg