Leer en onthoud met 15 compacte kaarten de basis van wetenschap: hypothese, experiment, peer review, correlatie, causaliteit, reproduceerbaarheid en bias.
Een manier om kennis systematisch te toetsen. Waarneming, hypothese, test en kritiek horen erbij.
Een toetsbare verwachting of verklaring. Goede hypotheses kunnen weerlegd worden.
Een gecontroleerde test om oorzaak en gevolg te onderzoeken. Controle maakt vergelijking mogelijk.
Andere experts beoordelen onderzoek voor publicatie. Het verkleint fouten, maar maakt wetenschap niet foutloos.
Twee dingen hangen statistisch samen. Dat bewijst nog niet dat het ene het andere veroorzaakt.
Oorzaak en gevolg. Causaliteit vraagt sterker bewijs dan alleen samenhang.
Onderzoek moet opnieuw vergelijkbare resultaten kunnen geven. Dat versterkt betrouwbaarheid.
Systematische vertekening in opzet, data of interpretatie. Bias kan conclusies scheef trekken.
Een schijnbehandeling zonder werkzame stof. Het helpt echte effecten beter herkennen.
Een claim moet in principe weerlegd kunnen worden. Anders is toetsing moeilijk.
Nieuwe data kunnen oude ideeΓ«n verbeteren. Twijfel en correctie zijn juist onderdeel van wetenschap.
Brede overeenstemming onder experts op basis van bewijs. Consensus is geen stemming, maar opgebouwde kennis.
Niet elke claim is even betrouwbaar. Bron, methode en belangen maken verschil.
Kennis groeit door meten, kritiek en samenwerking. Fouten worden soms pas later zichtbaar.
Je kunt claims beter beoordelen. Dat helpt bij gezondheid, klimaat, technologie en beleid.